ਲੇਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੈਨਾ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ, 642 ਭਾਰਤੀ ਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਧੀ ਚਿੰਤਾ

ਬੇਰੂਤ: ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦਰਮਿਆਨ ਵਧ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਦੀ ਅੱਗ ਹੁਣ ਲੇਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੱਲੋਂ ਇਰਾਨ ਸਮਰਥਕ ਹਿਜਬੁੱਲਾਹ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹਮਲੇ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਖਤਰਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਦੱਖਣੀ ਲੇਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੈਨਾ UNIFIL ਦੀਆਂ ਗਸ਼ਤੀ ਟੀਮਾਂ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ 642 ਜਵਾਨ ਤੈਨਾਤ ਹਨ।


ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਲੇਬਨਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਲੇਬਨਾਨ ਦੇ ਯਾਤਰ, ਦੇਇਰ ਕੀਫਾ ਅਤੇ ਕਲਾਉਇਹ ਕਸਬਿਆਂ ਨੇੜੇ ਨਿਯਮਤ ਗਸ਼ਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ UNIFIL ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਦਾ “ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਅਸਵੀਕਾਰਯੋਗ ਉਲੰਘਣ” ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ।


UNIFIL ਨੇ ਵੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਗਸ਼ਤੀ ਟੀਮਾਂ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਰਾਜ ਸਸ਼ਸਤ੍ਰ ਗਰੁੱਪ ਵੱਲੋਂ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਕੁਝ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਗਰੁੱਪ ਹਿਜਬੁੱਲਾਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੇ ਆਤਮ-ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਡਿਊਟੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ। ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।


ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਫੌਜ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ‘ਤੇ ਆਈ ਹੋਵੇ। ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵੀ ਇੱਕ UN ਬੇਸ ‘ਤੇ ਤੋਪਖਾਨੇ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਘਾਨਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੈਨਿਕ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। UNIFIL ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹਮਲਾ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਫੌਜ ਵੱਲੋਂ ਜਾਣ-ਬੁੱਝ ਕੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।


ਦੱਖਣੀ ਲੇਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ UNIFIL ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕਈ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਹਮਲੇ ਵੀ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਖਿਆਮ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਭਾਰੀ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਹੋਏ, ਜਿੱਥੇ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਜ਼ਮੀਨੀ ਫੌਜ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਿਜਬੁੱਲਾਹ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਧੀ ਝੜਪ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬੇਕਾ ਵੈਲੀ ਅਤੇ ਬੇਰੂਤ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ।


ਭਾਰਤ ਲਈ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਖਾਸ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ UNIFIL ਵਿੱਚ ਤੈਨਾਤ 642 ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੈਨਿਕ ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦਲ ਹਨ। ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤ ਨੇ 29 ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ UN ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸਾਂਝੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਸ਼ਾਂਤੀ ਰੱਖਿਅਕਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਹਮਲਿਆਂ ਜਾਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।


ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ 1978 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਦੱਖਣੀ ਲੇਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਸੰਘਰਸ਼ਵਿਰਾਮ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉਥੇ ਲੇਬਨਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪਕੜ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਪਰ ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਤਣਾਭਰੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ 1 ਮਾਰਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਲੂ ਲਾਈਨ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ 4,120 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਾਇਰਿੰਗ ਟ੍ਰੈਜੈਕਟਰੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਰਹੱਦ ‘ਤੇ ਹਾਲਾਤ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਸਫੋਟਕ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ।